فصل اوّل تاريخ جمع‌آورى قرآن سرآغاز چه بسا اگر فردى با دقت در مباحث طرح‌شده تا كنون يا مباحث آينده بنگرد ادله و شواهد روشنى به دست خواهد آورد كه قرآن در زمان پيامبر اكرم - ص - جمع‌آورى شده است اما نظر به آن كه اثبات اين كار ممكن است براى عده‌اى اگر محال نباشد بسيار دشوار باشد ، لذا در اين مختصر به قدر ميسور شواهد و ادله را ذكر مىكنيم و دلائل بيشتر را به هوشيارى خواننده واگذار مىكنيم تا در صورت نياز ، آنها را از لابلاى كتاب استخراج كند . ديدگاهها پيرامون جمع‌آورى قرآن در زمان پيامبر اكرم ( ص ) عده‌اى از علما و اهل بحث و تحقيق بر جمع‌آورى قرآن در زمان پيامبر اكرم - ص - تأكيد كرده‌اند از جمله آنها مىتوان افراد زير را نام برد : حارث محاسبى ، الخازن ، الزرقانى ، الزركشى ، عبد الصبور شاهين ، محمد الغزالى ، ابى شامه ، الباقلانى « 1 » شيخ حر عاملى « 2 » ، البلخى ، ابن طاووس « 3 » و شرف الدين « 4 » .

--> ( 1 ) دربارهء افراد گذشته ( همه يا بعضى از آنها ) رك : البرهان زركشى ، ج 1 ، ص 238 و 240 . مناهل العرفان زرقانى ، ج 1 ، ص 240 و 241 . الاتقان سيوطى ، ج 1 ، ص 60 ، تاريخ القرآن زنجانى ، ص 46 - 47 . لباب التأويل خازن ، ج 1 ، ص 7 . غرائب القرآن نيشابورى ، در حاشيه جامع البيان طبرى ، ج 1 ، ص 24 . اكذوبة تحريف القرآن ، ص 17 - 18 به نقل از : بعضى منابع بالا و به نقل از : نظرات فى القرآن ، ص 35 و از : الانتصار ، ص 99 . ( 2 ) الفصول المهمة حر عاملى ، ص 166 . ( 3 ) اجوبة مسائل موسى جار اللّه ، ص 39 و 40 . ( 4 ) ر ك : سعد السعود ، ص 192 و 193 .